სემინარები

2026 წლის 17 ივლისს, N 129 აუდიტორიაში, 16:00 საათზე ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტის ევროპეისტიკის დეპარტამენტის ასისტენტ პროფესორი შოთა როდინაძე ჩაატარებს სამეცნიერო სემინარს თემაზე: „კულტურული თარგმანი, როგორც სოციალური ფენომენი და ლინგვოკულტუროლოგიის კვლევის საგანი“

აღნიშნული სემინარი ეძღვნება კულტურული თარგმანის თანამედროვე კონცეფციას, რომელიც თარგმანს განიხილავს არა მხოლოდ ერთი ენობრივი სისტემიდან მეორეში მნიშვნელობის გადაცემის პროცესად, არამედ კულტურათაშორისი კომუნიკაციის მნიშვნელოვან მექანიზმად. მოხსენებაში ხაზგასმულია, რომ ენა კულტურის განუყოფელი ნაწილია, ხოლო ეფექტური თარგმანი შეუძლებელია კულტურული კონტექსტის, სოციალური ნორმების, ღირებულებებისა და კომუნიკაციური თავისებურებების გათვალისწინების გარეშე.

სემინარში წარმოდგენილი იქნება კულტურული თარგმანის თეორიული საფუძვლები და განხილულია „კულტურული შემობრუნების“ (Cultural Turn) მნიშვნელობა მთარგმნელობით კვლევებში. განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა სიუზან ბასნეტის, რომან იაკობსონის, მარია ტიმოცკოსა და სხვა თანამედროვე მკვლევართა შეხედულებებს, რომლებიც თარგმანს კულტურათაშორისი დიალოგის, ინტერპრეტაციისა და ახალი მნიშვნელობების შექმნის პროცესად განიხილავენ. აქვე გაანალიზებულია სხვადასხვა ენისა და კულტურის მაგალითები, რომლებიც ცხადყოფს, რომ ერთი და იგივე ლექსიკური ერთეულები განსხვავებულ სოციალურ და კულტურულ რეალობებს ასახავს, რის გამოც სიტყვასიტყვითი თარგმანი ხშირად ვერ უზრუნველყოფს წარმატებულ კომუნიკაციას.

ავტორი მიმოიხილავს თარგმანის სხვადასხვა სახეს, მათ შორის ინტერლინგვისტურ, ინტრალინგვისტურ და ინტერსემიოტიკურ თარგმანს, ასევე ტრანსკრეაციისა და ლოკალიზაციის თანამედროვე პრაქტიკას. განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა მთარგმნელისა და თარჯიმნის როლს, როგორც კულტურულ მედიატორს, რომელსაც ევალება არა მხოლოდ ენობრივი ეკვივალენტების მოძიება, არამედ სხვადასხვა კულტურული სივრცის, ღირებულებითი სისტემისა და კომუნიკაციური ნორმების დაახლოება.

სტატიაში ასევე განხილულია ეთიკური გამოწვევები, რომლებიც განსაკუთრებით მკაფიოდ ვლინდება კონფლიქტურ გარემოში მომუშავე თარჯიმნების საქმიანობაში. აღნიშნული მაგალითები წარმოაჩენს, რომ თარჯიმანი ვერასოდეს არის სრულად ნეიტრალური კომუნიკაციის მონაწილე და მისი პროფესიული საქმიანობა ხშირად დაკავშირებულია მნიშვნელოვან სოციალურ, კულტურულ და მორალურ პასუხისმგებლობასთან.

დასკვნით ნაწილში ავტორი ასაბუთებს, რომ თანამედროვე სამყაროში თარგმანი წარმოადგენს კულტურათა შორის ურთიერთგაგების, ცოდნის გადაცემისა და ეფექტიანი საერთაშორისო კომუნიკაციის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ინსტრუმენტს. შესაბამისად, კულტურული კომპეტენცია, ენობრივ ცოდნასთან ერთად, წარმატებული მთარგმნელობითი საქმიანობის აუცილებელ წინაპირობას წარმოადგენს. კვლევა მნიშვნელოვანი წვლილია ლინგვოკულტუროლოგიისა და მთარგმნელობითი კვლევების განვითარებაში და კიდევ ერთხელ წარმოაჩენს კულტურული თარგმანის როლს გლობალიზაციისა და ინტერკულტურული ურთიერთობების თანამედროვე პროცესებში.


უკან

პოპულარული სიახლეები

საკონტაქტო ინფორმაცია

საქართველო, ბათუმი, 6010
რუსთაველის/ნინოშვილის ქ. 32/35
ტელ: +995(422) 27–17–80
ფაქსი: +995(422) 27–17–87
ელ. ფოსტა: info@bsu.edu.ge
     

სიახლის გამოწერა